على زمانى قمشه اى

509

هيئت و نجوم اسلامى ( فارسي )

بيمارستان خصوصى ايران ( گوهرشاد ) ، 1312 ؛ تهيه نقشه راه تهران به شمشك ؛ نصب و راه‌اندازى اوّلين دستگاه راديولوژى كشور ( 1310 ) ؛ شروع واژه‌گزينى علمى ( 1312 ) ؛ تأسيس و همكارى در قانون‌گذارى دانشگاه تهران ( 1313 ) ؛ تأسيس دانشكدهء فنى ( 1313 ) و به‌عهده‌گيرى رياست آن تا سال 1315 و تدريس در آن ؛ تأسيس دانشكدهء علوم ( 1321 ، وى خود رياست آن را به عهده گرفت و به تدريس فيزيك در آن پرداخت ) ؛ تأسيس نخستين رصدخانه براى پىگيرى اطلاعات ارسالى از ماهواره‌ها در شيراز ؛ تعيين ساعت ايران ؛ تأسيس مؤسسه ژئوفيزيك دانشگاه تهران ؛ تأسيس مركز اتمى ايران ؛ پايه‌گذارى اوّلين مدارس عشايرى ، كردستان 1330 ؛ اوّلين رئيس هيئت‌مديره خلع يد از شركت نفت انگليس در دوران نخست‌وزيرى دكتر محمد مصدق ؛ مدير عامل شركت ملى نفت ايران ؛ وزير فرهنگ در دولت دكتر محمد مصدق ؛ تدريس در دانشگاه تا سن نودسالگى ؛ عضو دائمى شوراى اتمى شيكاگو ؛ عضو آكادمى علوم نيويورك ؛ عضو پيوستهء شوراى دانشگاه ؛ عضو شوراى عالى فرهنگ ؛ عضو انجم اصطلاحات علمى ؛ رئيس انجمن پژوهش فضايى ايران ( هنگام تشكيل آن ) ؛ رئيس انجمن ژئوفيزيك ايران ( هنگام تشكيل آن ) ؛ پايه‌گذارى انجمن موسيقى ايران ؛ تشكيل فرهنگستان زبان ايران ؛ تدوين قانون و تشكيل مؤسسهء استاندارد ؛ تحقيق و مطالعات علمى در دانشگاه‌هاى جهان در كنار دانشمندانى نظير پروفسور انيشتن ، شرودينگر ، بورن ، فرمى و چند فيزيك‌دان ديگر و تبادل نظر با براتراند راسل و آندره‌ژيد . وى تنها ايرانى شاگرد پروفسور آلبرت انيشتن بود و با زبان‌هاى فرانسوى ، انگليسى ، آلمانى و عربى آشنايى و نسبت به زبان‌هاى سانسكريت ، يونانى ، لاتين ، پهلوى ، اوستا ، تركى و ايتاليايى اشراف داشت ؛ علاوه بر نگارش مقاله‌ها و رساله‌هايى و قرائت برخى از آنها در كنفرانس‌هاى